recensie: Jan Beutener - Buiten Beeld

Soms zegt datgene wat afwezig is net zoveel als wat te zien is. Zo ook in de schilderijen van Jan Beutener. Onder de titel Buiten Beeld toont de Rotterdamse Kunsthal zijn werk.

Er heerst rust en eenvoud in het werk van Beutener. De beelden die hij laat zien, zijn fragmenten uit het dagelijks leven. Elementen die de meesten van ons niet eens op zouden vallen, zoals een aardappel, een handschoen of een stoel. Met allemaal een eigen verhaal.

Dagelijkse eenvoud
Ter ere van zijn tachtigste verjaardag geeft de Kunsthal een overzicht van het oeuvre van Jan Beutener. Het zijn realistische schilderijen. Vaak zijn ze groot, waardoor het beeld dat hij wil schetsen in één klap binnenkomt. Het eenvoudige beeld van dagelijkse objecten is schijn. Wie zijn werk de tijd geeft om op zich in te laten werken, ziet niet alleen een stukje werkelijkheid, maar ook een achterliggend verhaal. Het toont sporen van mensen, al zijn ze zelf meestal afwezig. We zien zojuist uitgevoerde handelingen van deze mensen of achtergelaten spullen.

Over de rand (2002)

Voor het werk Over de rand (2002) schilderde Beutener rood/roze afwashandschoenen die liggen te drogen. Ze zullen zijn achtergelaten door de werkster. Of misschien is het een beeld uit zijn jeugd en is het een herinnering aan zijn moeder. Het roept de sfeer op van een huiselijk tafereel, een soort associatie dat velen zullen herkennen. Beutener ziet in deze dagelijkse spullen schoonheid, kunst en kleur.

Op zoek naar de associatie
De ongeveer vijftig schilderijen die in Buiten Beeld te zien zijn, bestrijken vele jaren van het werkende leven van Jan Beutener. Toch heeft al zijn werk duidelijk één geluid: dat van zichzelf, zijn familie en daar waar de kunstenaar vandaan komt. Alles wat hij gebruikt, heeft een associatie met zijn eigen leven. Het zijn zijn eigen belevingen die hij in zijn kunst probeert vorm te geven. De mens is hierin sterk aanwezig maar laat ons raden naar zijn handelingen en verlangens.

In Between (1986)

Deze manier van werken gebruikte Beutener ook al in zijn vroegere werk, zoals In Between (1986). Herkenbaar is dat twee mannen in pak aan een tafel zitten. Maar de verdere omstandigheden laten wat te raden. Het zouden mannen kunnen zijn die aan het vergaderen zijn. Doordat het centrale punt in het werk op de achterliggende muur gericht is, mede als de titel van het werk, lijkt het wel of de mannen een bijrol in het geheel spelen. Beutener licht in zijn werk een tipje van de sluier op, maar naar het achterliggende verhaal mag de bezoeker raden.

De grote schilderijen van Beutener krijgen binnen de tentoonstelling veel ruimte. Hierdoor krijgt elk werk afzonderlijk alle aandacht, zonder dat de bezoeker afgeleid wordt. Op deze manier kan rustig de tijd genomen om het achterliggende verhaal van de kunstenaar te begrijpen. Het inleven in de wereld van Beutener levert vooral veel herkenning op. Hij toont datgene wat we allemaal kennen, maar wel op zijn eigen bijzondere manier.