recensie: Japan Shock: All Night Long 2, Tokugawa en Yakuza's Law

Japan Shock levert weer een bonte selectie uit de meest obscure krochten van de oosterse cinema. Het label doet nog steeds zijn naam eer aan, maar wie om de geweldstamtam heenkijkt, treft hier en daar verrassende juweeltjes aan. De liefhebber mag zich deze maand verheugen op een tweetal stokoude schokfilms en een macaber vervolg op een toch al gruwelijk werkje.

All Night Long 2: Atrocity

(Katsuya Matsumara, 1995)

Doodslag en marteling door schoolgaande jeugd is het thema van Matsumara's reeks die inmiddels vijf delen telt. In All Night Long 2 wordt een schuchtere nerd door een jeugdbende mishandeld en vernederd terwijl de sinistere leider van het stel, een verknipte dandy, hem ook nog eens het slachtoffer van zijn seksuele agressie maakt. Na aanvankelijke afkeer ontwikkelt het joch een lugubere fascinatie voor de wreedheden die het clubje uitvoert, en uiteindelijk draait hij zelf ook volledig door. De sobere no-budget film is met foute belichting foeilelijk op video gedraaid en houterig geacteerd, maar maakt de kijker op compromisloze wijze deelgenoot van een gruwelijke werkelijkheid. Matsumara's technisch onbeholpen maar geheel onverbloemende werkwijze maakt het een even afstotelijke als intrigerende film, en dat is precies het thema dat eraan ten grondslag ligt. Wie er psychologische of maatschappijkritische diepgang in wil lezen wordt dus niet teleurgesteld, de liefhebber van een gemene martelfilm evenmin.

Tokugawa: Shogun's Joy (Tokugawa onna keibatsushi)

(Teruo Ishii, 1968)

De overige twee films gooien het over een geheel andere boeg: het zijn antieke raamvertellingen met elk een eigen thema. In Shogun's Joy, dat zich afspeelt in het Japan van de 17e eeuw en draait om een incestueuze misdadiger, geile geestelijken en een sinistere tatoeëerder, is dat marteling. Verrassend genoeg is de film een hoogwaardige productie van een historisch drama met literair potentieel die, ook afgezien van de overduidelijke reden waarom hij bij Japan Shock uitkomt, zeer de moeite waard is. Ishii vond het blijkbaar even belangrijk om een solide en respectabel drama te maken als zijn publiek te trakteren op sensationeel geweld, dat overigens passend beheerst en sober in beeld gebracht is. Shogun's Joy, in heel redelijk ogend breedbeeld uitgebracht, is zodoende interessanter als filmhistorisch document dan als gruwelfilm.

Yakuza's Law: Lynch! (Yakuza keibatsushi: rinchi)

(Teruo Ishii, 1969)

Ishii's Yakuza's Law is van een al even hoge kwaliteit en behandelt de harde leefregels van de yakuza, de Japanse mafia, door de eeuwen heen. Wie de regels breekt wordt genadeloos afgestraft, blijkt wel uit deze drie korte films: twee kostuumdrama's die in de 18e eeuw en in de jaren '20 spelen, en een eigentijdse actiefilm. De historische delen zijn degelijke tijdsbeelden met tragische, gewelddadige verhalen, maar het is pas echt genieten bij de afsluiter, een puik staaltje jaren 60-pulp, compleet met beat-muziek en eigentijds flitsende pakken en kapsels. Veelfilmer Ishii toont zich opnieuw een sensatiemaker, maar wel een met stijl en klasse. De man maakte in de jaren 60 al gauw vijf films per jaar, en dat we in Nederland van een paar daarvan op dvd mogen genieten is een klein wonder.