recensie: Towelhead

De dertienjarige Jasira krijgt van iedereen te horen dat ze een mooi meisje is. Dat mooi zijn geen onverdeeld genoegen is, leert ze al in de openingsscène, als de vriend van haar moeder aanbiedt om haar bikinilijn te scheren.

De moeder van Jasira is niet blij met deze ongezonde aandacht, daarom stuurt ze Jasira naar haar Libanese vader in Texas. Als ze denkt dat haar dochter daar aan minder gevaren bloot zal staan, dan heeft ze het mis. Jasira's voorzichtige belangstelling voor seks en porno wordt opgemerkt door de buurman, die moeite heeft om te onthouden dat ze nog maar dertien is. Terwijl haar vader haar eer probeert te beschermen, vrijt ze tegen haar zin met de buurman. Ook legt ze het aan met een zwarte jongen en gebruikt ze de tampons die haar vader haar verbiedt, omdat die alleen voor getrouwde vrouwen zijn. Ondertussen wordt ze door haar klasgenoten uitgescholden voor theedoekhoofd, want de Eerste Golfoorlog is in volle gang.

Verbaasde blikken
Het is een ingewikkelde wereld die scenarioschrijver en debuterend regisseur Alan Ball (American Beauty, Six Feet Under) schetst in Towelhead. De film is een adaptatie van het gelijknamige boek van Alica Erian, dat in Nederland is uitgegeven als Niets blijft onder ons. Erian had het makkelijker dan Ball, aangezien ze het boek vanuit Jasira's perspectief schreef. Ball moet het doen met de verbaasde blikken die actrice Summer Bishil de wereld in stuurt. Vaak is het niet duidelijk wat ze denkt. Misschien is dat ook wel adequaat, want het lijkt erop dat Jasira zelf meestal ook niet weet wat ze moet denken van alles wat haar overkomt.

Het meest schrijnende zijn de scènes waarin Jasira en de buurman oog in oog staan. Aaron Eckhart maakt van deze Mr. Vuoso een veelzijdig personage, die geplaagd door lust doet wat hij zelf ondenkbaar acht. Daarmee roept hij natuurlijk professor Humbert uit Lolita in gedachten. Ball durft het aan om het seksueel misbruik niet uitsluitend als een traumatische ervaring voor het meisje voor te stellen. Jasira, onzeker en verward door haar seksuele gevoelens, blijft de buurman opzoeken en kickt op het effect dat ze op hem heeft. Juist door die dubbelheid zijn de ontmoetingen pijnlijk om te zien.

Patriottistische Libanese Amerikaan
De nuances zijn ook op diverse andere plekken van het script zichtbaar. Jasira's vader is geen stereotypische Arabier. Hij is christelijk en zo patriottisch dat de Amerikaanse vlag vierentwintig uur per dag buiten hangt. Tegelijkertijd verschillen zijn normen en waarden zodanig van zijn Amerikaanse buren, dat hij op constante voet van oorlog met hen staat.

Als Jasira van huis wegloopt om bij haar liberale buren te gaan wonen, vliegt de film uit de bocht. Door het gebrek aan ontwikkeling in Jarisa's verbaasde blikken wordt het geheel al enigszins langdradig, maar naar het einde toe verliest de film de geloofwaardigheid die het boek weet te behouden. De laatste scènes zijn vergezocht, abrupt en zelfs onbedoeld lachwekkend. Jammer van het verder zo subtiele en gedurfde scenario.