recensie: Mike Mignola & John Byrne (vert. Olav Beemer) - Kiem van het kwaad & De duivel ontwaakt

Hellboy is bezig met een bijzondere opmars in het superheldengenre. Waar klassieke figuren als Superman en Batman al sinds jaar en dag de toon zetten en model hebben gestaan voor vele andere superhelden, is Hellboy van een heel ander slag. De tegenstanders die hij bestrijdt, gebruiken een mengeling van occulte en technologische middelen. Juist die occulte kant geeft Hellboy – in combinatie met een puberaal soort rebelsheid – een heel eigen sfeer. Voor het eerst verschijnen de eerste twee delen nu in een Nederlandse vertaling.

Geestelijk vader Mike Mignola is begonnen als inkter voor het prestigieuze Marvel comics, waar hij werkte aan klassieke titels als The incredible Hulk en Daredevil. Na een tijdlang ervaring te hebben opgedaan met gesyndicaliseerde strips werkte hij zijn eerste idee voor Hellboy uit. Door het verhaal uit te laten geven bij een andere uitgever behield hij alle rechten zelf. Het bleek een goede keuze, zowel artistiek als commercieel.

Onnatuurlijk
In het eerste deel, Kiem van het kwaad, zien we hoe Hellboy in de wereld komt. Ten tijde van de Tweede Wereldoorlog houden de nazi's onder leiding van een sinistere magiër een ritueel dat bedoeld is om een demonische macht naar deze wereld te brengen. De nazi's willen hiermee een beslissend wapen verwerven, maar de magiër heeft veel verstrekkendere bedoelingen.  Door een stuip van het lot valt de demon echter in handen van de Geallieerden. Die geven hem ook de naam Hellboy, en brengen hem onder de hoede van het bureau 'for paranormal research and defense'.

Vijftig jaar later voert Hellboy voor dat bureau missies uit om paranormale verschijningen te onderzoeken en, waar nodig, te vernietigen. Zijn demonische kracht en onnatuurlijke herstelvermogen zijn daarbij nuttige eigenschappen. Wanneer Hellboys opvoeder in Kiem van het kwaad op mysterieuze wijze om het leven komt, gaat hij met enkele collega's op onderzoek uit. Hij stuit daarbij op dezelfde magiër die hem naar deze wereld bracht, en die het ritueel dat hij vijftig jaar eerder begon nu af wil maken. In het tweede deel, De duivel ontwaakt, gaat Hellboy naar Roemenië om te onderzoeken wat de rol van een vermeende vampier is bij een moord op een New Yorkse galeriehouder. Daar blijkt dat er veel grotere krachten in het spel zijn, en zijn eigen identiteit van groter belang is dan hij vermoedde.

Super-antiheld
Het hele verhaal is door Mignola zeer origineel opgezet en vormgegeven. De tekeningen zijn prachtig mysterieus en barstensvol occulte symboliek van religies over de hele wereld. De plot van ieder afzonderlijk boek is weliswaar vrij rechttoe rechtaan; er wordt ergens een duistere kracht ontdekt of opgespoord, en die wordt uiteindelijk door Hellboy verslagen. De fantasievolle overkoepelende plot, die draait om de zoektocht van Hellboy naar zijn afkomst, tilt de strip echter naar een hoger niveau.

De Hellboy-boeken roepen de sfeer van oude monstermovies op, en zitten hier en daar tegen pure camp aan. Dat wordt gelukkig in bedwang gehouden door de droge humor van Hellboy, die zichzelf door zijn temperament vaak in de nesten werkt. Hij gedraagt zich in die situaties als een puber die moeite heeft met gezag maar desondanks volledig loyaal is aan zijn collega's en vrienden. Het geheel levert een even spannende als frisse super-antiheld op, die nog vele verhalen mee kan.